Vlaanderen heeft de komende vijftien jaar nood aan 450.000 bijkomende woningen. Tegelijk wordt geschikte bouwruimte steeds schaarser en sluit het woningaanbod niet overal aan bij de vraag. In het beleidskader ‘Ruimte voor Wonen’, onderdeel van het Beleidsplan Ruimte Vlaanderen (BRV), schuift de Vlaamse regering verdichting, kernversterking en hergebruik naar voren als belangrijke oplossingen.
De komende vijftien jaar heeft het Vlaams gewest evenveel bijkomende woningen nodig als er de afgelopen vijftien jaar werden gerealiseerd. Toch wordt die opgave steeds uitdagender. Het tempo waaraan er woningen bijkomen vertraagt, er is steeds minder geschikte ruimte beschikbaar en het aanbod is niet overal afgestemd op de vraag. Het merendeel van de bijkomende woningen zal gericht moeten zijn op huishoudens van één of twee personen, en zal levensloopbestendig moeten zijn.
Meer woningen binnen de bestaande bebouwing
Volgens de Vlaamse regering kunnen heel wat bijkomende woningen worden gerealiseerd door transformaties binnen stedelijke gordels, kernen en verkavelingswijken. Door stedelijke gordels te verdichten tot 25 woningen per hectare en andere kernen tot 15 woningen per hectare, zouden 628.000 bijkomende wooneenheden kunnen worden gerealiseerd.
Dit kan bereikt worden door onder meer het optoppen van gebouwen, het opsplitsen van grotere woningen en het herinvullen van leegstaande panden.
Ook het gebruik van bestaande woningen onder de loep
De Vlaamse regering stelt daarnaast vast dat er een verschil van 15% bestaat tussen het aantal geregistreerde woonentiteiten en het aantal officieel gedomicilieerde huishoudens. Het gaat om woningen die worden gebruikt als kantoor, handels- of horecaruimte, maar ook als studentenkamer, tweede verblijf of toeristisch verblijf.
Vooral in bepaalde steden en aan de kust ziet de regering hierin een last op de betaalbaarheid en leefbaarheid. Ze wil onderzoeken welke regelgeving en sturingsmechanismen hiervoor kunnen worden ontwikkeld.
Vier principes, zes acties
Om het bijkomende netto ruimtebeslag terug te brengen tot nul hectare per dag, schuift de Vlaamse regering vier algemene principes naar voren:
Om deze principes in de praktijk om te zetten, stelt de regering zes acties voor.
De Vlaamse regering ziet deze strategieën het liefst ontwikkelen op bovenlokaal en regionaal niveau. Regionale dynamieken zijn hierbij vaak gesitueerd rond een centrumstad. Voor de concrete uitwerking van deze regionale visie rekent de regering ook wel op de gemeentebesturen.
Mogelijk andere bestemming voor onbebouwde woongebieden
Buiten de kernen wil de Vlaamse regering vooral de open ruimte versterken en inzetten op landschapsherstel. Dit betekent ook het wegnemen van slechtgelegen ruimtebeslag. Op sommige plaatsen gaat het ook om no-regret-maatregelen of om het niet herbouwen na overstroming.
Van de 37.000 hectare nog onbebouwde oppervlakte met woonbestemming zou tussen de 2.400 en de 28.800 hectare beter een andere bestemming krijgen. Hier wil de regering inzetten op landschapsherstel en de voorraad bestemde, maar nog niet ontwikkelde grond afbouwen.
De vork over hoeveel grond het gaat is enorm. Samen met de provincies en de gemeenten wil de regering deze verkleinen. Om het stolpen en herbestemmen mogelijk te maken moet het Departement Omgeving een meerjarenprogramma uitwerken.
De richting van het beleidskader is duidelijk: de Vlaamse regering wil inzetten op verdichting en kernversterking. Wordt vervolgd.
BRON: BIV
